BÀI 10: ĐỒ THỊ QUÃNG ĐƯỜNG - THỜI GIAN
Đồ thị quãng đường – thời gian là một dạng đồ thị biểu diễn mối quan hệ giữa quãng đường đi được của một vật và thời gian di chuyển của vật đó. Từ đồ thị, ta có thể xác định được vị trí của vật hoặc quãng đường vật đi được trong một khoảng thời gian, từ đó tính được tốc độ chuyển động của vật.
I. Vẽ đồ thị quãng đường - thời gian cho chuyển động thẳng
1. Lập bảng ghi quãng đường đi được theo thời gian
Bảng số liệu mô tả chuyển động của một ô tô chở khách trong hành trình 6 giờ đi từ bến xe A đến bến xe B:
| Thời gian t (h) | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Quãng đường s (km) | 0 | 60 | 120 | 180 | 180 | 220 | 260 |
2. Cách vẽ đồ thị:
- Vẽ hai trục tọa độ Os (km) và Ot (h) vuông góc với nhau tại gốc O.
- Trục thẳng đứng (trục tung) Os biểu diễn độ lớn của quãng đường theo tỉ lệ xích thích hợp.
- Trục nằm ngang (trục hoành) Ot biểu diễn thời gian theo tỉ lệ xích thích hợp.
- Xác định các điểm biểu diễn quãng đường đi được và thời gian tương ứng.
- Nối các điểm trên lại với nhau, ta được đồ thị quãng đường – thời gian.
Hình 10.1: Đồ thị quãng đường - thời gian của ô tô
Video Hướng Dẫn Vẽ Đồ Thị Quãng Đường - Thời Gian
Hệ Thống Bài Tập Trắc Nghiệm Tự Luyện
Câu 1: Đồ thị của chuyển động có tốc độ không đổi là một đường:
A. thẳng B. cong C. dích dắc D. không xác định
Câu 2: Đồ thị quãng đường – thời gian cho biết:
A. Tốc độ đi được.
B. Thời gian đi được.
C. Quãng đường đi được.
D. Cả tốc độ, thời gian và quãng đường đi được.
Câu 3: Bảng dưới đây mô tả chuyển động của một ô tô trong 4 giờ:
| Thời gian (h) | 1 | 2 | 3 | 4 |
| Quãng đường (km) | 60 | 120 | 180 | 240 |
Hình vẽ nào sau đây biểu diễn đúng đồ thị quãng đường – thời gian của chuyển động trên?

Hình A & B

Hình C & D
Câu 4: Lúc 1h sáng, một đoàn tàu hỏa chạy từ ga A đến ga B với tốc độ 60 km/h đến ga B lúc 2h và dừng ở ga B 15 phút. Sau đó đoàn tàu tiếp tục chạy với tốc độ cũ thì đến ga C lúc 3h15. Hình vẽ nào sau đây biểu diễn đúng đồ thị quãng đường – thời gian của đoàn tàu nói trên?
Câu 5: Minh và Nam đi xe đạp trên một đoạn đường thẳng. Trên hình dưới đây, đoạn thẳng OM là đồ thị quãng đường - thời gian của Minh, đoạn thẳng ON là đồ thị quãng đường - thời gian của Nam. Mô tả nào sau đây là không đúng?
A. Minh và Nam xuất phát cùng một lúc.
B. Tốc độ của Minh lớn hơn tốc độ của Nam.
C. Quãng đường Minh đi ngắn hơn quãng đường Nam đi.
D. Thời gian đạp xe của Nam nhiều hơn thời gian đạp xe của Minh.
Câu 6: Đồ thị quãng đường - thời gian mô tả chuyển động của các vật 1, 2, 3 có tốc độ tương ứng là v₁, v₂, v₃ cho thấy:
A. v₁ = v₂ = v₃ B. v₁ > v₂ > v₃ C. v₁ < v₂ < v₃ D. v₁ = v₂ > v₃
Bảng Đáp Án Chi Tiết:
Câu 1: A | Câu 2: D | Câu 3: D | Câu 4: B | Câu 5: C | Câu 6: B